Ogłoszenia parafialne

Aktualności

Oblicze Chrystusa

Salvador Mundi – Zbawiciel Świata

Od połowy XV wieku temat pojawia się w malarstwie zachodnim, głównie niderlandzkim, zwłaszcza za sprawą Rogiera van der Weydena, który pierwszy namalował Salvator Mundi. W jego obrazie  dodatkowo pojawia się inskrypcja wokół głowy Chrystusa “Ja jestem chlebem żywym, który zstąpił z nieba” (J6,51).
Forma ikony – koła wpisanego w kwadrat z rysunkiem krzyża, to nawiązanie do motywu architektonicznego powtarzającego się w tej świątyni, zwłaszcza w kapitelach kolumn. Przedstawienie to ma głęboką symbolikę. Koło (tondo) popularny motyw w sztuce włoskiej od XV wieku. Jako figura geometryczna jest symbolem boskości, doskonałości, nieskończoności, pełni, jedności, harmonii, kompletności i wspólnoty. Każda z tych cech to jakże piękny atrybut Boga Zbawiciela zapraszający do
kontemplacji.
Przedstawienie Chrystusa w kole może być nawiązaniem do hostii, eucharystii – pokarmu na życie wieczne. Zaproszenie do komunii, do miłości Chrystusa i braci, tych blisko i tych daleko. Kolorystyka oblicza Pana niczym wypieczony chleb to nawiązanie do ofiary paschalnej Chrystusa jako Agnus Dei – Baranka Bożego, pieczonego baranka i świątecznej paschy, którą Jezus jako pobożny żyd praktykujący co roku celebrował.
Dookoła głowy Chrystusa – nimb krzyżowy, w sztuce chrześcijańskiej wyłączny atrybut Jezusa Chrystusa, przypominający o jego męce i śmierci krzyżowej. Greckie litery HO ON, czyli Ten który Jest lub Jestem który Jestem, albo po prostu Jestem, to genialne imię Boga, klucz do wszelkiej kontemplacji i adoracji. Obecna w kościele, choć nieco zapomniana tradycja Ojców Pustyni, poprzez Św. Benedykta i dalej mistyków zachodnich, zaprasza do przeżywania swojej relacji z Bogiem, modlitwy jako trwaniu w nieustannej obecności, wobec tego, który Jest.
W nimbie widoczna winna latorośl, to również przywołanie męki Chrystusa, jego przelanej krwi – napoju nieśmiertelności. To także przypomnienie słów Jezusa o winnym krzewie, którym On jest a my latoroślami, o tym, że nic nie możemy uczynić sami z siebie. Tylko On jest źródłem wszelkiego dobra w nas. To także obraz Kościoła, który wyrasta z Chrystusa. Wspólnoty wiernych, w której tak jak winne gałązki, jesteśmy dla siebie członkami jednego ciała. To nieustanne gorące pragnienie Chrystusa, wołanie o jedność, gdzie nie ma już my i oni, ale wszyscy razem tworzymy jedno ciało jak i Chrystus jest jedno z Ojcem.
Rama ikony, figura kwadratu z liczbą cztery to również ważna symbolika. Cztery strony świata, cztery pory roku i cztery żywioły są odkupione i uświęcone przez Zbawiciela Świata, Pana nieba i ziemi, kosmicznego Chrystusa. To również czterej ewangeliści, czyli dobra nowina o moim i Twoim zbawieniu. To też wezwanie do jej głoszenia na cztery strony świata. Kwadrat to wreszcie symbol ziemi, świata materialnego oraz ładu i harmonii. Aby ją zachować w swoim życiu, w jego centrum jak na ikonie ma być Chrystus. Delikatny rysunek krzyża greckiego łączący koło z kwadratem, to również symbol przenikania się tego co boskie (linie wertykalne) z tym co ludzkie (horyzontalne). “Niebo łączy się z ziemią, sprawy boskie ze sprawami ludzkimi” jak wyśpiewuje diakon w orędziu paschalnym Exultet.
Ikona niczym okno, przez które widać boskie światło. Złoto ukazujące boskość na tej ikonie jest przetarte, nieoczywiste. “Teraz widzimy jakby w zwierciadle, niejasno; wtedy zaś zobaczymy twarzą w twarz”. Zobaczyć Boga… To pragnienie ujrzenia Bożego oblicza tak często pojawia się na kartach Pisma Św. Mojżesz rozmawia z Panem twarzą w twarz, jak się rozmawia z przyjacielem (Wj33,20). W psalmach, np. “Szukaj Jego oblicza! Szukam, o Panie, Twojego oblicza; … (Ps27,8-9). Ikona jest zawsze potwierdzeniem wcielenia. “On jest obrazem (ikoną) Boga niewidzialnego” (Kol 1,15). Używając
sformułowania Josepha Ratzingera, prośmy o “wiarę widzącą”, abyśmy oczyma wiary mogli zobaczyć Boga, zachwycić się jego miłością.
Ujęcie twarzy Chrystusa bardziej nawiązuje do ikony Pantokratora, jednego z najważniejszych przedstawień w sztuce chrześcijańskiej ukazującej Chrystusa jako stwórcę, władcę i sędziego wszechświata. Jednak w typowym przedstawieniu Chrystus ukazany jest w półpostaci z gestem błogosławieństwa i otwartą lub zamkniętą księgą Pisma Św. W tej ikonie ukazanie głównie twarzy jest celowe, ma skrócić dystans, pomóc w nawiązaniu partnerskiej, szczerej i bliskiej relacji, czyli tego co najważniejsze w chrześcijaństwie. Być bratem, przyjacielem Jezusa “nazwałem was przyjaciółmi” (J15,15). Wreszcie relacji miłosnej między Chrystusem (Oblubieńcem), a duszą lub Kościołem (Oblubienicą). Relacji intymnej, czułej, pełnej zachwytu i tęsknoty.
Chciałbym również przywołać słowa, kanonu z Taize: Salvator Mundi salva nos (Zbawicielu Świata, zbaw nas), może słowa tej pieśni zabrzmią w naszych sercach jako akt strzelisty czy modlitwa nieustanna.

Kancelaria parafialna

Konto parafialne

Bank Pekao S.A.
37 1240 6074 1111 0000 4990 7436